Rys historyczny Gminnego Ośrodka Kultury i Wypoczynku w Wielopolu Skrzyńskim.

Budynek GOKiW

Uroczyste otwarcie Wiejskiego Domu Kultury (dzisiejszego Gminnego Ośrodka Kultury i Wypoczynku) w Wielopolu Skrzyńskim nastąpiło 1 maja 1959 roku. Początkowo działalność kulturalna rozwijała się przy lampie naftowej, ponieważ w Wielopolu nie było jeszcze elektryczności. Pierwszym kierownikiem nowo otwartej placówki był Kazimierz Skałuba. Oprócz tej funkcji pełnił również wiele funkcji społecznych, był. m.in.: radnym, członkiem Prezydium Gromadzkiej Rady, członkiem straży pożarnej, prezesem koła Związku Młodzieży Wiejskiej, członkiem Komisji Oświaty Powiatowej Rady Narodowej w Ropczycach, działaczem Ludowego Zrzeszenia Sportowego. Kazimierz Skałuba przyczynił się do budowy dróg i renowacji rynku wielopolskiego, jak również do doprowadzenia elektryczności w gminie. W tym czasie Wiejski Dom Kultury podlegał Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej, a pośrednio Wydziałowi Kultury Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Ropczycach. W domu kultury mieściła się również Gminna Biblioteka oraz kino. Dwa razy w tygodniu odbywały się seanse filmowe, jak również poranki filmowe dla dzieci. Pierwszym kinooperatorem był Witold Gąsior. W sali kinowej odbywały się również zabawy taneczne (organizowane przez Dom Kultury, albo inne organizacje np. Straż Pożarną, Ludowe Zrzeszanie Sportowe, Związek Młodzieży Wiejskiej), a także gminne zebrania, spotkania z działaczami społecznymi i władzami lokalnymi, spotkania rozmaitych organizacji społecznych, szkolenia z zakresu rolnictwa. W tym okresie w Domu Kultury działał Zespół Pieśni i Tańca, który społecznie prowadziła Maria Pazdan, późniejsza dyrektor Domu Kultury – już jako Maria Skałuba ( po mężu). Działały także: zespół muzyczny prowadzony również społecznie przez Piotra Zimnego oraz dwa zespoły piłki siatkowej i piłki nożnej. Bardzo dobrze układała się współpraca z innymi instytucjami kultury, o czym świadczyły dosyć częste występy zespołów z Rzeszowa, Dębicy i okolic.

Dawny budynek GOKiW

W 1963 r. stanowisko kierownika Domu Kultury na kilka miesięcy objął Józef Bożek. W tym czasie nastąpiło oddzielenie funkcji Dyrektora Domu Kultury od kierownika kina. Kierownikiem kina został Kazimierz Rogowski a jego następcą Franciszek Kramarz. Ponieważ Jerzy Bożek został powołany do wojska, w listopadzie 1963 r. wybrano nowego kierownika Domu Kultury. Stanowisko to objął Stanisław Świerad, który piastował je do roku 1987, z czteroletnią przerwą w latach 1979 – 83. Zgodnie z ówczesnym przepisem ministerialnym kierownik tego typu placówki kulturalnej musiał posiadać przygotowanie muzyczne. Pan Świerad był, więc równocześnie instruktorem muzyki, co dało wkrótce widoczne rezultaty. W Wiejskim Domu Kultury powstało ognisko muzyczne, liczące około 30 osób. W jego ramach funkcjonowały klasy: fortepianu, skrzypiec i mandoliny. Na bazie ogniska działał Dziecięcy Zespół Instrumentalny, w szkole zorganizowany został chór, liczący 60 osób. Po roku powstał Zespół Estradowy, składający się z dziewięcioosobowej sekcji instrumentalnej oraz solistów, którymi byli m.in.: Przewodniczący Gromadzkiej Rady Narodowej, księgowa Gminnej Spółdzielni, ojciec i brat znanego artysty kabaretowego Marcina Dańca oraz Jerzy Pająk. Wkrótce do Zespołu Estradowego dołączyła siedmioosobowa grupa wokalna „Czerwone krawaty.” Po dwóch latach powstał następny zespół wokalny: „Wielopolskie słowiki,” liczący 25 osób. W ramach Domu Kultury działał również Amatorski Zespół Teatralny, który przygotował m.in. premiery sztuk: „Wojskowa odprawa”, „Karpaccy górale”, „Wodewil warszawski”, „Uśmiech za uśmiech”, „Tarantela”, „Pod parasolem.” Z chwilą powołania gmin powstał 80 – osobowy chór międzyszkolny ( Wielopole, Brzeziny, Glinik). W 1970 roku placówka została przemianowana na Gminny Ośrodek Kultury, rozszerzając jednocześnie obszar swojej działalności na terytorium całej gminy. Zmiana struktury organizacyjnej pozwoliła też uzyskać dofinansowanie z Wydziału Kultury Urzędu Wojewódzkiego w Rzeszowie. Otrzymane środki zostały przeznaczone na zakup sprzętu muzycznego i stworzenie ciemni fotograficznej. W listopadzie 1972 r. rozpoczęto prace przy budowie Ośrodka Wypoczynku Świątecznego, którego główną część składową stanowić miał basen kąpielowy. Pracami kierował Komitet Budowy, pod przewodnictwem Stefana Śliwińskiego. Inwestycja zakończyła się w 1977 roku, a nowopowstały obiekt stał się bazą Gminnego Ośrodka Sportu i Rekreacji, którego pierwszym kierownikiem został Michał Gąsior. W 1986 roku, z inicjatywy Stanisława Świerada, w Wielopolu powstał, działający do dziś, czterdziestoosobowy Męski Chór Rolników. Jak stwierdziły władze państwowe Chór Rolników Wiejskich był zagrożeniem dla ówczesnej idei polityki państwowej. Stanisław Świerad został odsunięty czasowo ze stanowiska kierownika Gminnego Ośrodka Kultury, a Chór przeniósł swoją działalność do sali katechetycznej. W latach 1979 – 1983 Gminnym Ośrodkiem Kultury kierował Jerzy Siuta. Na przełomie 1979/1980 roku z inicjatywy mieszkanki Glinika Cecylii Kulig powstał Zespół Pieśni i Tańca „Łysogórzanie ” z Glinika – Łysej Góry. W repertuarze zespołu mieściły się tańce regionalne, a także przyśpiewki, zwyczaje i obrzędy ludowe np. szczodroki, droby. W 1983 r. Zespół otrzymał nagrodę specjalną na XXVI Ogólnopolskim Przeglądzie Kapel i Śpiewaków w Kazimierzu nad Wisłą.

Zapusty

W Gminnym Ośrodku Kultury prowadzone było również kółko plastyczne (opiekun Dorota Baryła) oraz Dziecięcy Zespół Tańca – instruktor Mariola Gieroń. W tym okresie Dom Kultury prowadził bardzo owocną współpracę z klubami rolników, ruchu i Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska, które znajdowały się na terenie gminy. Maria Strzałka instruktor kulturalno- oświatowy Domu Kultury organizowała w klubach wspólnie z mieszkańcami sołectw zabawy i wieczorki taneczne. W weekendy nadal organizowano w sali kinowej Gminnego Ośrodka Kultury dyskoteki i zabawy taneczne dla młodzieży, dwa razy w tygodniu odbywały się seanse filmowe. W marcu 1983 r. stanowisko dyrektora ponownie objął Stanisław Świerad. W styczniu 1986 r. założył on chór chłopięcy, który działał niestety tylko 6 miesięcy. . Od 23 lutego 1987 r. Funkcję dyrektor pełnił Marek Tęczar. W tym okresie istniały następujące koła zainteresowań:

” Dziecięce Kółko Taneczne – (cztery grupy wiekowe) – prowadzący Włodzimierz Ciosek ( instruktor godzinowo płatny)

” Kurs Tańca Towarzyskiego – prowadzący Włodzimierz Ciosek

” Kółko plastyczne – prowadząca Dorota Pocisk (instruktor godzinowo płatny)

” Kółko fotograficzne – prowadzący Robert Pieczonka ( instruktor godzinowo płatny)

” Kółko teatralne – prowadząca Wisława Ozga (instruktor godzinowo płatny)

” Kółko hafciarskie

Wyniki prac kół plastycznego i fotograficznego prezentowane były często na organizowanych przez Dom Kultury wystawach m.in.: „Kobietom w Dniu ich Święta” , „Droga żołnierzy ZWO do Ojczyzny”, „Wojna Światowa w oczach dziecka”, wystawa zdjęć i fotosów o tematyce wojennej”. Nadal prężnie działał Zespół Pieśni i Tańca „Łysogórzanie” z Glinika – Łysa Góra zdobywając kolejne nagrody i wyróżnienia na różnych przeglądach np. I miejsce na Przeglądzie Tańca Ludowego w Białobrzegach (październik 1986 r.) i kwalifikacja do Ogólnopolskiego Przeglądu Tańca Ludowego. Podczas ferii i wakacji organizowano akcje dla dzieci. Były to zajęcia świetlicowe, gry zespołowe, konkursy i turnieje, dyskoteki, projekcje filmów, gry terenowe i wycieczki turystyczne. Od 1990 roku funkcję dyrektora Gminnego Ośrodka Kultury pełniła Maria Skałuba. W tym okresie działał Dziecięcy Zespół Taneczny prowadzony początkowo przez Włodzimierza Cioska, a potem przez Edytę Winkowską.

Pani Maria Skałuba po raz pierwszy zorganizowała Przegląd Kolęd i Pastorałek „Od Wielopola do Opola”, który do dziś cieszy się olbrzymim zainteresowaniem wśród najmłodszych artystów. W 1990 roku Marek Mucha objął stanowisko kierownika w Filii Ośrodka Kultury w Nawsiu prowadząc bogatą działalność kulturalno – oświatową. W 1991 roku nastąpiło połączenie Gminnego Ośrodka Kultury, Gminnego Ośrodka Sportu i Rekreacji oraz Biblioteki Gminnej i utworzono Gminny Ośrodek Kultury i Wypoczynku w Wielopolu Skrzyńskim. Również w tym roku z inicjatywy Łukasza Skałuby powstał Kabaret „Czarna Mańka” w składzie: Wojciech Ciołkosz, Zbigniew Danek, Grzegorz Długosz, Arkadiusz Froń, Janusz Kruczek, Tomasz Kozioł, Robert Rałowski, Stanisław Rzeźnikiewicz, Marcin Świerad, Stanisław Szkotnicki, Wojciech Trałka. Kabaret zadebiutował na jubileuszu 55 – lecia Ludowego Klubu Sportowego „Pogórze” Wielopole Skrzyńskie. Później wielokrotnie występował na terenie gminy, jak również poza jej gminy między innymi na Podkarpackim Przeglądzie Kabaretów w Niebylcu, w Lubenii, Ostrowie oraz w Klubie Garnizonowym w Rzeszowie. Kabaret zawiesił działalność po tragicznej śmierci Łukasza Skałuby w 1996 r. W 1992 roku pani dyrektor założyła 40 osobowy Klub Seniora, który funkcjonuje do dziś. Gdy w domach licznie pojawiły się odtwarzacze video, kino przy GOKiW przeżywało kryzys. Ponieważ koszty projekcji filmów przewyższały wpływy z biletów, zrezygnowano z cyklicznych cotygodniowych projekcji, odbywały się one już tylko sporadycznie. W 1997 r. powstał Brzeziński Zespół Pieśni i Tańca Olszynki, działający przy Gminnym Ośrodku Kultury i Wypoczynku w Wielopolu Skrzyńskim. Założycielem zespołu była Barbara Plezia. Od 1 września 1998 roku dyrektorem Gminnego Ośrodka Kultury i Wypoczynku w Wielopolu Skrzyńskim jest Marcin Świerad. Głównym założeniem pracy nowego dyrektora była promocja gminy Wielopole Skrzyńskie i nawiązanie bliższej współpracy z Wojewódzkim Domem Kultury i z innymi instytucjami kulturalnymi. Gminny Ośrodek Kultury i Wypoczynku rozpoczął owocną współpracę z Ośrodkami Kultury z Brzostku, Dukli, Dydni, Frysztaka, Wiśniowej i Nowego Żmigrodu, tworząc tzw. grupę „gmin zaprzyjaźnionych.” Współpraca ta przejawia się w współorganizowaniu różnych imprez kulturalnych np. „Turnieju Gmin Zaprzyjaźnionych,” w wymianie kulturalnej zespołów, które prezentują się na różnych imprezach organizowanych przez poszczególne ośrodki kultury. Od paru lat GOKiW prowadzi współpracę międzynarodową ze Słowacją ( Švidnik, Giraltovce). Zaprzyjaźnione gminy polsko – słowackie organizują wymiany kulturalne zespołów, jak również wymiany młodzieży w czasie wakacji i ferii. Gminny Ośrodek Kultury i Wypoczynku współpracuje także ze szkołami i parafiami z terenu gminy. Dyrektor powziął również przedsięwzięcia w kierunku rozwoju amatorskiego ruchu artystycznego. W Gliniku i Nawsiu przez kilka lat działały Dziecięce Teatrzyki Szkolne prowadzone przez Bogusława Fronia – aktora Estrady Rzeszowskiej. W chwili obecnej Teatrzyki zawisły swoją działalność. Również w Wielopolu powstała Młodzieżowa Grupa Teatralna „Wielopole,”. Grupa zadebiutowała podczas I Podkarpackich Prezentacji Teatrów Poszukujących o Nagrodę im. Tadeusza M. Kantora (2000 rok). W 1999 roku założono Obrzędowy Zespół Teatralny prowadzony przez instruktor GOKiW Wiolettę Czapkę. W Filii Ośrodka Kultury w Nawsiu Marek Mucha na nowo utworzył Kapelę Ludową (1998 rok), a w 2000 roku założono Klub Seniora . W 2000 roku w GOKiW zaczął działać Zespół Tańca Nowoczesnego „Tornado.” Jego choreografem była Jadwiga Łomnica (instruktor płatny godzinowo). Dzięki staraniom dyrektora pod opieką GOKiW na nowo funkcjonuje Męski Chór Rolników założony przez Pana Stanisława Świerada. Gminny Ośrodek Kultury do swojego kalendarza wprowadził kilka „sztandarowych” imprez kulturalnych, o zasięgu ponadlokalnym m.in.: Podkarpackie Prezentacje Teatrów Poszukujących o Nagrodę im. Tadeusza M. Kantora, Obchody Dni Wielopola Skrzyńskiego, festyn integracyjny dla dzieci niepełnosprawnych i pełnosprawnych „Wielopolandia”, Międzypowiatowy Przegląd Piosenki Dziecięcej.